BJD คืออะไร?
ตุ๊กตา BJD (Ball-Jointed Doll) คือตุ๊กตาสำหรับสะสมที่หล่อจากเรซิน สามารถโพสท่าได้อย่างอิสระ ยึดชิ้นส่วนเข้าด้วยกันด้วยสายยางยืด และออกแบบมาเพื่อให้สามารถปรับแต่งได้ตั้งแต่ใบหน้าจรดปลายเท้า
คำจำกัดความ
BJD ย่อมาจาก ball-jointed doll (ตุ๊กตาข้อต่อลูกกลม) ข้อต่อหลักทุกส่วน ไม่ว่าจะเป็นคอ หัวไหล่ ข้อศอก ข้อมือ ข้อสะโพก หัวเข่า และข้อเท้า ล้วนเป็นข้อต่อแบบเบ้ากลม จึงทำให้ตุ๊กตาสามารถนั่ง ยืน และโพสท่าทางได้อย่างเป็นธรรมชาติ โดย BJD ส่วนใหญ่หล่อขึ้นจากโพลียูรีเทนเรซิน ซึ่งให้ความรู้สึกหนักแน่น เรียบเนียน และให้สัมผัสคล้ายเครื่องเคลือบดินเผา
ประวัติความเป็นมาโดยย่อ
ตุ๊กตาแบบมีข้อต่อมีอยู่ในยุโรปมาตั้งแต่ศตวรรษที่ 19 แต่ BJD สมัยใหม่ถือกำเนิดขึ้นในญี่ปุ่นเมื่อปี 1999 เมื่อ Volks เปิดตัว Super Dollfie (SD) ตุ๊กตาเรซินสเกล 1/3 ที่ออกแบบมาเพื่อการคัสตอม ต่อมาผู้ผลิตเกาหลีอย่าง Crobidoll และ DOLLSN ได้ขยายวงการด้วยงานปั้นที่เป็นเอกลักษณ์และขนาดที่หลากหลาย ปัจจุบัน BJD เป็นที่สะสมของนักสะสมทั่วโลก
โครงสร้างของ BJD
- เรซิน: ชิ้นส่วนหล่อขึ้นจากโพลียูรีเทนเรซิน ขัดและแต่งเก็บรายละเอียดด้วยมือทุกชิ้น
- การร้อยสายยางยืด: สายยางยืดหนาพิเศษร้อยผ่านภายในตัวตุ๊กตาเพื่อดึงรั้งชิ้นส่วนต่างๆ เข้าด้วยกัน แรงดึงที่พอเหมาะจะช่วยให้โพสท่าได้อย่างมั่นคง
- ข้อต่อ: ข้อต่อลูกกลม และในตุ๊กตาหลายรุ่นจะมีข้อต่อแบบสองจังหวะบริเวณข้อศอกและหัวเข่าเพื่อให้สามารถงอข้อต่อได้ลึกยิ่งขึ้น
- ส่วนหัว: ภายในมักจะกลวงและมีฝาครอบศีรษะที่เปิดออกได้เพื่อเปลี่ยนดวงตา โดยดวงตาจะยึดไว้ด้วยดินน้ำมันสำหรับตุ๊กตาหรือแม่เหล็ก
ออกแบบมาเพื่อการปรับแต่ง
- การเฟซอัพ (Face-up): การเพ้นท์แต่งหน้าด้วยมือโดยใช้สีชอล์กพาสเทล ดินสอสี และสีอะคริลิก เคลือบปกป้องด้วยวานิชเคลือบด้าน
- ดวงตา: ดวงตาที่สามารถถอดเปลี่ยนได้ ทำจากแก้ว ยูรีเทน หรือเรซิน โดยระบุขนาดเป็นมิลลิเมตร
- วิกผม: กำหนดขนาดตามเส้นรอบวงศีรษะเป็นนิ้ว ผลิตจากเส้นใยสังเคราะห์หรือไหมโมแฮร์
- ชุดและรองเท้า: ผลิตขึ้นสำหรับแต่ละขนาดโดยเฉพาะ ตั้งแต่ชุดลำลองในชีวิตประจำวันไปจนถึงชุดคอสตูมสุดประณีต
ทำไมนักสะสมถึงหลงรัก BJD
BJD เปรียบเสมือนผืนผ้าใบที่ว่างเปล่า แม้จะเป็นตุ๊กตาโมลด์เดียวกัน แต่เจ้าของสองคนสามารถสร้างสรรค์ออกมาเป็นตัวละครที่แตกต่างกันได้อย่างสิ้นเชิง นักสะสมต่างเพลิดเพลินกับการถ่ายภาพ การตัดเย็บเสื้อผ้า การเพ้นท์แต่งหน้า การเล่าเรื่องราว และการพบปะเพื่อนๆ ร่วมวงการ นอกจากนี้ ตุ๊กตาเรซินที่ได้รับการดูแลอย่างดีสามารถอยู่ได้ยาวนานหลายสิบปี